Kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam (6/1/1946 – 6/1/2026): Dấu mốc lịch sử khẳng định quyền làm chủ của Nhân dân

Ngay sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa non trẻ phải đối mặt với muôn vàn khó khăn, thách thức trong bối cảnh thù trong, giặc ngoài; nền độc lập vừa giành được đứng trước nguy cơ bị xâm phạm nghiêm trọng. Trong hoàn cảnh đó, việc xây dựng và củng cố chính quyền cách mạng, thực hiện quyền làm chủ của Nhân dân trở thành nhiệm vụ cấp bách và có ý nghĩa quyết định đối với vận mệnh của dân tộc.

Ngày 3/9/1945, trong phiên họp đầu tiên của Chính phủ lâm thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề xuất tổ chức sớm cuộc Tổng tuyển cử với chế độ phổ thông đầu phiếu. Người khẳng định mọi công dân đủ 18 tuổi, không phân biệt giới tính, thành phần xã hội, tôn giáo, dân tộc đều có quyền ứng cử và bầu cử. Đây là tư tưởng dân chủ tiến bộ, thể hiện rõ bản chất của Nhà nước cách mạng – Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân.

Ngày 8/9/1945, Chủ tịch Chính phủ lâm thời ký Sắc lệnh số 14-SL về việc tổ chức Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội. Mặc dù diễn ra trong điều kiện vô cùng khó khăn, vừa kháng chiến vừa kiến quốc, song công tác chuẩn bị Tổng tuyển cử đã được triển khai nghiêm túc, dân chủ và rộng khắp trên phạm vi cả nước. Chính phủ đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân tham gia xây dựng Hiến pháp, coi Tổng tuyển cử là một cuộc sinh hoạt chính trị sâu rộng của toàn dân.

Nhằm mở rộng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Mặt trận Việt Minh đã mời các nhân sĩ, trí thức, những người ngoài Việt Minh cùng tham gia ứng cử, thể hiện tinh thần khoan dung, đoàn kết, đặt lợi ích dân tộc lên trên hết. Người khẳng định: “Tổng tuyển cử là một dịp cho toàn thể quốc dân tự do lựa chọn những người có tài, có đức để gánh vác việc nước.”

Các đại biểu dự Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa I tại Nhà hát Lớn Hà Nội, ngày 2/3/1946

Ngày 6/1/1946, cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên trong lịch sử dân tộc Việt Nam chính thức diễn ra. Trong không khí phấn khởi của ngày hội non sông, Nhân dân cả nước đã nô nức đi bỏ phiếu, bất chấp bom đạn và sự phá hoại của kẻ thù. Kết quả, có 89% cử tri tham gia bầu cử; cả nước bầu được 333 đại biểu Quốc hội, đại diện cho các giai tầng xã hội, các đảng phái, dân tộc và phụ nữ. Thắng lợi của cuộc Tổng tuyển cử đã đánh dấu bước ngoặt lịch sử quan trọng, khẳng định quyền làm chủ của Nhân dân và đặt nền móng cho sự ra đời của Quốc hội Việt Nam.

Phát huy ý nghĩa lịch sử sâu sắc của Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên, những năm qua, cấp ủy, chính quyền và cả hệ thống chính trị xã Đăk Pék luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về bầu cử; nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và Nhân dân về quyền, nghĩa vụ công dân trong tham gia xây dựng Nhà nước. Qua các kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp, cử tri trên địa bàn xã luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, tích cực tham gia bỏ phiếu, góp phần quan trọng vào thành công chung của các cuộc bầu cử.

Hướng tới cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031, xã Đăk Pék tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền với nội dung thiết thực, hình thức phù hợp; chú trọng vận động Nhân dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, hiểu rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của bầu cử; phát huy quyền làm chủ, tham gia bầu cử đầy đủ, đúng luật, góp phần xây dựng chính quyền các cấp ngày càng vững mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Thực hiện: Nguyễn Tú